Türkiye’de Boşanmak

/, Zeynep Polat/Türkiye’de Boşanmak

Türkiye’de Boşanmak

TÜRKİYE’DE BOŞANMAK İÇİN NE YAPMALISINIZ?

Yurt dışında yaşayan Türk vatandaşlarının en önemli hukuki sorunlarından birisi boşanmadır. Gerek boşanma davasının Türkiye’de açılması gerekse yabancı ülkede alınmış bir boşanma kararının Türkiye’de tanınması yurt dışında yaşayan Türk vatandaşlarının en çok ihtiyaç duyduğu hizmetlerin arasında yer almaktadır.

Türkiye’de Boşanma

Türk Hukuk sisteminde boşanma Türk Medeni Kanunu’nda yer alan genel ve özel sebeplere dayalı olarak açılabilir. Bu sebeplerden biri ortaya çıktığında taraflardan biri (haklı olan taraf) diğerine boşanma davası açabilir. Türkiye’de haksız olan tarafın açacağı boşanma davası, karşı tarafın itirazı ve iddiasını ispatlaması üzerine reddedilir. Taraflardan birinin boşanmayı istediği, ya da tarafların farklı sebeplerle boşanmayı istedikleri ve boşanma konusunda uzlaşamadıkları durumlarda açılan bu davalar  “çekişmeli dava” olarak adlandırılır. Mahkeme ilk celsede tarafları sulhe davet eder, eğer taraflar sulh olamazlarsa, davanın esasına geçilir, deliller sunulur, tanıklar dinletilir ve mahkeme kararını verir.

Diğer yandan taraflar karşılıklı olarak boşanmaya karar verirlerse, boşanmanın sonuçları konusunda da anlaşmılarsa ve evlilik birliği de en az bir yıldır devam ediyorsa anlaşmalı boşanma davası ile tek celsede boşanmak mümkündür. Anlaşmalı boşanmada en önemli husus; çocuğun velayeti, malların paylaşımı, tazminat ve nafaka konusunda tarafların anlaşmış olmaları ve her iki tarafın da duruşmada hazır bulunmasıdır. Bu hususlardan her hangi birinde taraflar anlaşamazlarsa veya taraflardan biri duruşmada hazır bulunmazsa  dava çekişmeli boşanmaya döner. Bu da yargılamanın en az 1 yıl daha uzaması anlamına gelir.

Tarafların anlaşmalı boşanma yolunu tercih etmesi ve her iki tarafın da duruşmada hazır bulunabilmesi halinde, boşanma davası açıldıktan sonra mahkemenin yoğunluğuna göre 1 hafta 10 gün içerisinde genellikle boşanma gerçekleşir. Taraflar boşanma konusunda mutabıklarsa, her iki tarafın da avukatı varsa ve duruşmada hazır bulunmaları mümkün değilse, her ikisinin de birer tanık göstermesi halinde davanın 2 celsede sona ermesi mümkündür. Bu da tahminen 3-4 ay gibi bir süredir. İstanbul, Ankara, İzmir gibi büyük şehirlerde mahkemelerin yoğunluğu sebebiyle bu sürelerin uzaması mümkündür.

Boşanma davalarının en uzun sürdüğü haller ise tarafların boşanma veya boşanmanın sonuçları konusunda anlaşamadığı hallerde açılan çekişmeli boşanma davalarıdır. Bu davaların duruma göre bir kaç yıl sürmesi söz konusu olabilir. Bu nedenle taraflar eğer kararlarından eminlerse anlaşmalı boşanma yoluna gitmek hem zaman kaybını önleyecektir hem de daha ekonomik olacaktır.

Yurtdışında Alınan Boşanma Kararının Türkiye’de Tanıtılması

Türkiye Cumhuriyeti nezdinde evlenmiş olan Türk vatandaşlarının ve yabancıların başka bir ülkede boşanmaları halinde bu boşanma kararları Türkiye’de geçerli değildir. Yabancı ülkeden alınan boşanma kararının Türkiye’de geçerli olabilmesi için ise Türkiye’de bu kararın tanınması gerekir.

“Tanıma tenfiz davası” şeklinde telaffuz edilen bu dava aslında “tanıma”  ve “tenfiz” davası olmak üzere iki ayrı davadır. Tanıma davası, yabancı ülkede verilmiş bir mahkeme kararının Türkiye’de hukuken geçerli olabilmesi için açılan bir dava iken; tenfiz davası, yabancı ülke kararlarının Türkiye’de icra edilebilmesi için açılan davadır.

Konuya ilişkin olarak 690 sayılı 29 Nisan 2017 tarihli KHK ile yapılan düzenleme sonucunda yurtdışında alınan bir boşanma kararının kesinleşmiş olması şartıyla tarafların birlikte yurtdışı temsilciliklerine başvurması halinde, boşanmanın nüfus kütüğüne işlenebilmesi mümkün hale gelmiştir. Ancak burada dikkat edilmesi gereken husus şudur; Türkiye’de bir dava açılmasına gerek kalmaksızın yurtdışı temsilcilikleri aracılığıyla tanınması sağlanan kararlar sadece boşanma, evliliğin iptali ya da butlanına ilişkin kararlardır. Boşanma davasının eki niteliğindeki velayet, nafaka, maddi-manevi tazminat ya da mal paylaşımına ilişkin yabancı mahkeme kararları için Türkiye’de ayrıca tenfiz davası açılması gerekmektedir.

Düzenleme yapılmış ve resmi gazetede yayınlanmış olmasına rağmen henüz uygulamaya geçmemiştir. Konuyla ilgili Türkiye Cumhuriyeti Başkonsolosluğu’nun açıklamasını inceleyebilirsiniz.

Boşanma kararının tanıma ve tenfizi için tarafların her ikisinin de bir avukata vekalet vermesi halinde işin sonuçlanması çok daha kısa sürecektir. Ancak taraflardan birinin vekalet vermesi, diğer tarafın adresinin tespit edilememesi gibi durumlar dava sürecini uzatmaktadır. Bu nedenle taraflara tavsiyemiz boşanma kararını ellerine alır almaz en kısa sürede tanıma tenfiz davasını açmalarıdır.

Tanıma ve Tenfiz Davası İçin Neler Gerekir

  • Yabancı mahkemeden alınmış olan boşanma kararının aslı
  • Yabancı mahkemeden alınmış olan boşanma kararının kesinleşmiş olduğuna dair apostil şerhi
  • Yabancı mahkeme boşanma kararının yeminli tercüman tarafından Türkçe’ye çevrilmiş sureti ve bu suretin noter veya Türk Konsolosluğu aracılığı ile onaylatılması
  • Tarafların pasaport ve nüfus cüzdanı fotokopileri
  • Boşanma tanıma tenfiz davası için avukata verilecek vekaletname 

Türkiye’de boşanmak mı yoksa İngiltere’de boşanıp Türkiye’de tanıma tenfiz davası açmak mı tercih edilmelidir?

Boşanmaya karar verdiğinizde İngiltere’de boşanıp, Türkiye’de tanıma tenfiz davası açarak boşanma kararını tanıtmanız ya da Türkiye’de direk boşanma davası açmanız yeterli olmakla birlikte bu konuda yapılan yeni düzenleme ile artık kesinleşmiş yurtdışı boşanma kararınızı yurtdışı temsilciliklerinden nüfusa işletebilirsiniz. Ancak yukarıda da ifade ettiğimiz gibi düzenleme sadece boşanma, evliliğin iptali ya da butlanı kararlarına yönelik olup, velayet, nafaka, maddi-manevi tazminat ya da mal paylaşımı kararlarını kapsamamaktadır. Bu nedenle tarafların müşterek çocuğu varsa, nafaka, maddi-manevi tazminat talebi ya da taraflar arasında bir mal paylaşımı söz konusu ise boşanma davasının direk Türkiye’de açılması daha ekonomik  ve daha hızlı olacaktır. Aksi halde yurtdışında boşanma gerçekleşse ve karar kesinleşse dahi sadece bu kararın boşanmaya ilişkin kısmı yurtdışı temsilcilikleri tarafından tanınacağından, diğer sonuçlar açısından yine de Türkiye’de ayrıca dava açmak gerekecek ve bu da iki kere masraf ve zaman kaybı anlamına gelecektir. Türkiye’de boşandığınızda ise İngiltere’de bu boşanma kararı otomatik olarak kabul edildiği için ayrıca bir dava açmanız gerekmez. Bu durumda boşanma davasını Türkiye’de açmak, özellikle anlaşmalı boşanma davası söz konusu olduğunda hem zaman açısından hem de ekonomik açıdan daha avantajlı olabilir. Ama yine de her dava ayrıca kendi içerisinde değerlendirilip, ona göre bir karar verilmelidir.

 

By | 2017-07-20T20:19:38+00:00 July 13th, 2017|Categories: Resmi İşlemler, Zeynep Polat|
Open

Close